{"id":3918,"date":"2022-12-04T06:58:29","date_gmt":"2022-12-04T06:58:29","guid":{"rendered":"https:\/\/texnokun.uz\/?p=3918"},"modified":"2023-01-03T18:33:28","modified_gmt":"2023-01-03T18:33:28","slug":"suniy-ong-va-inson-miyasi-ortasidagi-oxshashliklar-va-tafovutlar","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/texnokun.uz\/?p=3918","title":{"rendered":"Sun\u2019iy ong va inson miyasi o\u2019rtasidagi o\u2019xshashliklar va tafovutlar"},"content":{"rendered":"
\n
\"\"\/<\/figure>\n<\/div>\n\n\n

Bugungi kunda <\/em>sun\u2019iy ong yoki sun\u2019iy intellekt<\/em><\/a> tushunchalari dunyoning deyarli barcha nuqtalarida yashovchi insonlarga tanish bo\u2019lsa kerak. Ammo sun\u2019iy ong va inson miyasi o\u2019rtasida qanday o\u2019xshash jihatlar bor? Ushbu maqola bu dolzarb savolga javob izlaydi!<\/em><\/p>\n\n\n\n

Glasgow Universitetining<\/a> Psixologiya va Nevrologiya maktabi tomonidan olib borilgan yangi tadqiqot inson miyasi va sun\u2019iy neyron tarmoqlar narsalarni bir xil tarzda taniy oladimi yoki yo’qligi haqida ilmiy izlanish olib bordi.<\/p>\n\n\n\n

 Sun\u2019iy neyron tarmoqlar (DNN<\/a>) – yuzni aniqlashning avtomatlashtirilgan tizimlari hamda haydovchisiz boshqariladigan avtomobillar kabi kundalik real ko\u2019rinishlarda tobora hayotimizda kuchayib bormoqda. Tadqiqotchilar sun\u2019iy neyron tarmoqlardan ma’lumotlarni qayta ishlashini modellashtirish va ushbu jarayon odamlarnikiga qay darajada mos kelishini tekshirish uchun foydalandilar. Sun\u2019iy neyron tarmoqlar inson miyasi bajaradigan hisob-kitoblarni amalga oshirish, xususan, real dunyodagi “narsalar” ni vizual ravishda tanib olish uchun tobora ommalashib borayotgan vositaga aylangan. Ammo  tarmoqlarning bu kabi amaliyotlarni amalga oshirish usullari inson ongidan ancha farqli bo’lishi mumkin.<\/p>\n\n\n

\n
\"\"<\/figure>\n<\/div>\n\n\n

\u201cTrends in Cognitive Sciences\u201d<\/a> jurnalida chop etilgan  Glasgow universitetining psixologiya va nevrologiya maktabi boshchiligidagi yangi tadqiqot inson miyasi va sun\u2019iy neyron tarmoqlar modellari o\u2019zaro o\u2019xshash hisoblash bosqichlaridan foydalangan holda narsalarni bir xil tarzda taniydimi yoki yo\u2018qligini tushunishga yondashuvni taqdim etadi.<\/p>\n\n\n\n

 Sun\u2019iy intellektni mukammal ishlab chiqishda dolzarb muammo – bu mashinaning xuddi haqiqiy odamlar kabi ma’lumotlarni idrok qilgan holda qayta ishlab chiqara olmasligi hisoblanadi.Tadqiqotchilar agar bu muammo hal qilinsa, bizning miyamiz kabi ma’lumotlarni qayta ishlaydigan aniqroq va ishonchli sun’iy intellekt texnologiyasini yaratishda oldinga qadam bo’lishiga umid qilishmoqda.<\/p>\n\n\n

\n
\"\"<\/figure>\n<\/div>\n\n\n

Glasgow universitetining texnologik izlanishlar bo\u2019yicha dekani, Philippe Schyns<\/a>, fikriga ko\u2019ra agar biz inson miyasidagi tanib olish mexanizmlari haqida ko\u2018proq ma\u2019lumotga ega bo\u2018lsak, bu bilimlarni sun\u2019iy neyron tarmoqlarga o\u2018tkazishimiz mumkin. Natijada  ular insonga taqlid qilishdan-da ko\u2019proq narsani bajara olishlari mumkin. Ya\u2019ni ular xuddi odamlardek \u201cfikrlay\u201d olishlari mumkin bo\u2019ladi.  <\/p>\n\n\n\n

Ustun Jihatlar<\/strong><\/h2>\n\n\n
\n
\"\"<\/figure>\n<\/div>\n\n\n

Sun\u2019iy intellekt hanuz rivojlanish bosqichida bo\u2019lishiga qaramay ba\u2019zi xususiyatlari bilan inson miyasidan tezroq va samaraliroq bo\u2019lishi mumkin. Masalan, hisoblash jarayoni sun\u2019iy ong uchun ancha osonroq va bu insonlar vaqtini tejashga yordam beradi. Bu esa ko\u2019pgina kasblarda ish mahsuldorligini oshirishga yordam bermoqda. Misol qilib idora, korxona va tashkilotlardagi hisobchilarning ish jarayonlarini aytish mumkin. Zamonaviy hisoblash tarmoqlari ularga anchagina vaqt va kuch tejashlariga yordam berdi.<\/p>\n\n\n

\n
\"\"<\/figure>\n<\/div>\n\n\n

Ammo ijodkorlik va o\u2019ylash qobilyatlariga kelganda shubhasiz inson miyasi kuchli jihatlarga egadir. Hozirda sun\u2019iy neyron tarmoq qanchalik ko\u2019p amallarni bajarmasin, ba\u2019zi ishlarda inson ta\u2019siriga ehtiyoj sezadi. Jumladan, haqiqiy ta\u2019sirli san\u2019at asarlarini yaratish yoki atrofda yuz berayotgan voqealarni o\u2019ylash, ular haqida idrok qilish kabi holatlar faqat insoniyat ongi tomonidan qilinishga qodir.<\/p>\n\n\n\n

Shunday qilib, sun\u2019iy neyron tarmoqlar kundan-kunga hayotimizga kirib kelmoqda va bizga ko\u2019p qiyin ishlarda ko\u2019mak bermoqda. Maxsus dasturchi-olimlar esa ularni yanada rivojlantirish maqsadida turli tadqiqot va izlanishlar olib bormoqda.<\/p>\n\n\n\n

 Shu kabi IT sohasiga oid nihoyatda dolzarb va qiziqarli texnologik yangiliklarni Ilmiy-texnologik maqolalar (texnokun.uz)<\/a> sayti orqali tanishib borishingiz mumkin.<\/p>\n\n\n\n

 Foydalanilgan manba:<\/p>\n\n\n\n